„საყდრისის კომიტეტი კულტურული მემკვიდრეობისთვის“ აგრძელებს ახალ შემეცნებით პროექტს „მსოფლიო მნიშვნელობის ქართული აღმოჩენები.“
საქართველოში გაკეთებულ უნიკალურ არქეოლოგიურ აღმოჩენებს შორის განსაკუთრებული მნიშვნელობისაა თრიალეთის ოქროს თასი, რომელიც აღმოჩენილია XX საუკუნის 30-40-იან წლებში თრიალეთში (საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარე ქვემო ქართლში) წალკის წყალსაცავის მშენებლობასთან დაკავშირებული არქეოლოგიური გათხრებისას.
ოქროს თასი შუა ბრინჯაოს ხანის საიუველირო საქმის თვალსაჩინო მაგალითს წარმოადგენს. თასი ორმაგი ოქროს ფურცლისგან არის დამზადებული, რომელსაც ზედაპირზე მირჩილული აქვს ფერადი ქვები. დეკორისათვის გამოყენებულია სარდიონი და ფირუზი, მის ძირზე კი ფირუზის თვლებიანი ჯვრისებური გამოსახულებაა დატანილი.
თრიალეთის თასი, როგორც მას მეცნიერები უწოდებენ, სრულად ასახავს საქართველოს ტერიტორიაზე ძვ. წ. II ათასწლეულში ოქრომჭედლობის განვითარების უმაღლეს დონეს.
სავარაუდოდ, თასს სარიტუალო დანიშნულება ჰქონდა. რიტუალის დროს აქ ასხამდნენ სისხლს ან ღვინოს და შემდგომ მიმდინარეობდა რიტუალი.
თრიალეთის ოქროს თასი ბრინჯაოს ხანის ეპოქაში საქართველოს ტერიტორიაზე გავრცელებული თრიალეთური კულტურის განსაკუთრებულ ნიმუშს წარმოადგენს.
თრიალეთის კულტურა — ესაა ბრინჯაოს ხანის კულტურა, რომელიც გამოვლენილი და შესწავლილია ძირითადად თრიალეთის ტერიტორიაზე და მეზობელ რაიონებში. არქეოლოგიური გათხრები ჩატარდა 1936-1940 წლებში.
თრიალეთის კულტურა განეკუთვნება ეკონომიკურად დაწინაურებულ მესაქონლე-მიწათმოქმედ ტომებს, რომელთა განვითარებას ხელს უწყობდა სამხრეთ საქართველოს ბუნებრივი პირობები. თრიალეთის კულტურა მტკვარ-არაქსის კულტურის მემკვიდრეა. თრიალელთა ეთნოგრაფიული ჯგუფი დღეს აღარ არსებობს.
თრიალეთის კულტურის ძეგლებად ითვლება უმთავრესად ყორღანული სამარხების კულტურა. მათი ნაწილი ადრებრინჯაოს ხანის დასასრულით – ძვ. წ. III ათასწლეულის ბოლო საუკუნეებით თარიღდება, ნაწილი კი შუა ბრინჯაოს ხანით – ძვ. წ. II ათასწლეულის პირველი ნახევრით. მდიდრული და კარგად ნაგები ყორღანები ტომთა ბელადებს და გვაროვნულ არისტოკრატიას ეკუთვნოდა, მომცრო და ღარიბი ყორღანები რიგითი მოსახლეობისა იყო.
#datashvil #drpkhakadze #sheniambebi #shenidasveneba
